Net verhuisd naar Skoatterwâld: zo krijg je licht en stroom op de goede plek

Zaterdagavond, kwart voor negen, ergens in Skoatterwâld. Jelle en Femke zitten op een matras in een woonkamer die nog naar verse stuc ruikt. In de hoek staat een bouwlamp die Jelles vader heeft uitgeleend. Uit het plafond steken vier draadjes in een doosje, verder niks. “We hadden de sleutel donderdag,” zegt Femke. “Ik dacht echt dat er wel ergens een lamp zou hangen.”

Wie in Heerenveen een nieuwbouwhuis betrekt, kent dit beeld. De wijk groeit nog steeds, op een steenworp van Thialf en het Abe Lenstra Stadion, en elk najaar trekken er weer gezinnen in huizen waar alles nieuw is, behalve het licht. Daarom zetten we een paar dingen op een rij voor de eerste weken.

Die draadjes uit het plafond

In een nieuwbouwhuis krijg je meestal per kamer een lichtpunt: een doos in het betonplafond met een paar draden eruit. Daar moet je zelf een lamp aan hangen. Dat lijkt simpel, en voor veel mensen is het dat ook, maar zet dan wel de groep in de meterkast uit en vertrouw niet alleen op de lichtschakelaar. Jelle deed het in de slaapkamer goed, in de hal minder. “Ik had de verkeerde groep uitgezet,” zegt hij. “Gelukkig liet de spanningzoeker het nog op tijd zien.”

Let ook op met boren rond zo’n plafonddoos. De leidingen lopen vanuit die doos door het beton naar de schakelaars en naar andere lichtpunten. Een gat recht naast de doos voor een zware hanglamp kan dus precies op een leiding uitkomen. Hang je liever iets aan een haak dan aan de doos zelf, kijk dan eerst goed welke kant de leiding op gaat.

Welk stopcontact doet wat

Een tweede verrassing voor veel nieuwe bewoners: niet elk stopcontact is altijd aan. In nieuwbouwwoningen zit er in de woonkamer vaak een wandcontactdoos die geschakeld is, bedoeld voor een staande lamp. Femke ontdekte het op de derde avond, toen de router uitviel zodra ze het licht bij de voordeur uitdeed. Haar tip: loop met een nachtlampje langs alle stopcontacten, druk op elke schakelaar en schrijf op wat er gebeurt. Een half uurtje werk, en je router of vriezer komt nooit meer op de verkeerde plek.

Stopcontacten waar je leven zich afspeelt

Pas als de meubels staan, zie je waar het schuurt. Bij Jelle en Femke zat het stopcontact naast het bed aan de verkeerde kant, de hal had er geen voor de stofzuigerrobot en de tv-hoek hing vol stekkerdozen. Ze lieten een elektricien Heerenveen langskomen om te kijken wat er kon, nog voordat de wanden behangen of geschilderd waren. Dat bleek slim, want een extra stopcontact in een stenen wand betekent een sleuf frezen en bijwerken, en dat doe je liever vóór de verf dan erna.

De elektricien wees hen ook op de vloer. Veel nieuwbouwhuizen in de wijk hebben vloerverwarming, met leidingen in de dekvloer. Zelf even iets in de vloer vastschroeven is daar geen goed idee. Voor een stopcontact buiten bij het terras, waar ze in de zomer de barbecue en de tuinverlichting op willen aansluiten, kwam er een aparte leiding vanaf de meterkast.

Wie een elektricien Heerenveen laat komen voor zulke klusjes, doet er goed aan om eerst door het huis te lopen en op te schrijven waar je dagelijks iets in steekt. Een telefoon naast de bank, een lamp op het dressoir, de laptop aan de keukentafel. 

Een week later

Inmiddels hangen er lampen in alle kamers, de bouwlamp is terug bij Jelles vader en de router staat aan een stopcontact dat altijd aan blijft. Op zondagochtend lopen ze een rondje door Oranjewoud, waar de bladeren nu goed beginnen te kleuren.

“Pas nu voelt het als ons huis,” zegt Femke. Op de vensterbank staat een lamp die ze vorig weekend in het centrum kochten. Hij brandt, en hij doet wat ze verwacht.